Ethereum chuẩn bị cho kỷ nguyên hậu lượng tử
Ethereum Foundation vừa công bố bước đi mới nhằm bảo vệ mạng lưới trước rủi ro từ máy tính lượng tử.
Tổ chức này đã ra mắt một nền tảng nghiên cứu chuyên biệt về “bảo mật hậu lượng tử” (post-quantum security), tập trung vào việc thay thế các hệ thống mã hóa hiện tại – vốn có thể bị phá vỡ trong tương lai.
Dù mới được công bố, sáng kiến này thực chất đã bắt đầu từ năm 2018 với nghiên cứu chữ ký STARK. Đến nay, nó đã phát triển thành một dự án quy mô lớn với nhiều nhóm phối hợp, bao gồm cả các đội Post-Quantum, Cryptography và Protocol Architecture.
Toàn bộ quá trình nghiên cứu kéo dài hơn 8 năm và được phát triển theo hướng mã nguồn mở.
Lộ trình nâng cấp toàn diện nhiều lớp
Theo roadmap, Ethereum sẽ triển khai thay đổi trên toàn bộ hệ thống, bao gồm execution, consensus và data layer.
Ở lớp thực thi, mục tiêu trước mắt là tích hợp xác thực chữ ký hậu lượng tử (PQ signatures) vào EVM, sau đó tối ưu kích thước chữ ký thông qua cơ chế tổng hợp.
Ở lớp đồng thuận, kế hoạch tham vọng hơn khi Ethereum dự định thay thế cơ chế chữ ký BLS hiện tại bằng các giải pháp dựa trên hash.
Tuy nhiên, đây là thách thức lớn do chữ ký hậu lượng tử có kích thước lớn và khó tổng hợp hơn.
Để giải quyết, các nhà phát triển đang nghiên cứu công nghệ SNARK và kiến trúc leanVM nhằm nén dữ liệu hiệu quả.
Today, several teams at the EF are launching https://t.co/L9ZOUoRNNB, a dedicated resource for Ethereum's post-quantum security effort.
What started with early STARK-based signature aggregation research in 2018 has grown into a coordinated, multi-team effort, all open source.…
— Ethereum Foundation (@ethereumfndn) March 24, 2026
Thách thức dài hạn nhưng cần chuẩn bị sớm
Ở lớp dữ liệu, Ethereum hướng tới việc cải thiện khả năng truy cập và xây dựng các cấu trúc dữ liệu an toàn trước lượng tử, đồng thời tối ưu hóa quá trình xử lý dữ liệu.
Lộ trình được chia thành nhiều giai đoạn, từ việc đăng ký khóa mới cho validator đến việc chuyển đổi hoàn toàn hệ thống sang chuẩn hậu lượng tử.
Dù thừa nhận máy tính lượng tử chưa phải mối đe dọa ngay lập tức, Ethereum Foundation nhấn mạnh việc nâng cấp một mạng lưới toàn cầu sẽ mất nhiều năm. Theo tổ chức này:
“Quá trình này không chỉ là biện pháp bảo mật mà còn là cơ hội để giao thức trở nên đơn giản hơn, an toàn hơn và phi tập trung hơn.”
Bên cạnh đó, hội nghị Post-Quantum Research Summit 2026 tại Cambridge cũng đã mở đơn đăng ký, cho thấy Ethereum đang nghiêm túc thúc đẩy cuộc chuyển đổi dài hạn này.
