Hoạt động thực sự trên Solana: Không “tự nhiên” như vẻ ngoài
Solana lâu nay được ca ngợi nhờ khối lượng giao dịch khổng lồ và tốc độ xử lý cực nhanh trên các sàn phi tập trung.
Tuy nhiên, một phân tích mới từ nhà nghiên cứu Eekeyguy cho thấy bức tranh thực tế kém “hữu cơ” hơn nhiều, đặc biệt trên Jupiter – DEX aggregator lớn nhất của Solana.
Theo nghiên cứu này, một phần rất lớn khối lượng giao dịch không đến từ người dùng thật, mà chủ yếu do các bot arbitrage tự động khai thác chênh lệch giá giữa các DEX.
Bot chiếm bao nhiêu phần trăm khối lượng giao dịch?
Dữ liệu cho thấy mức độ “phi nhân hóa” đáng kinh ngạc. Từ 40% đến 50% khối lượng giao dịch trên Jupiter đến từ các chiến lược arbitrage thuần túy.
Các bot này liên tục quét pool thanh khoản, mua token ở nơi giá thấp và bán ngay ở nơi giá cao, kiếm lợi nhuận cực nhỏ nhưng lặp lại với quy mô lớn.
Mở rộng ra toàn hệ sinh thái DEX của Solana, ít nhất 50% tổng volume là do bot tạo ra, và có ngày tỷ lệ này tăng vọt lên 70%.
Đáng chú ý, chỉ 22%–27% hoạt động arbitrage đi qua các bot Jupiter có thể theo dõi công khai; phần lớn còn lại dùng hạ tầng riêng, rất khó phát hiện.
Eekeyguy thừa nhận phương pháp của ông chỉ nắm bắt được 40%–60% hành vi arbitrage thực, đồng nghĩa con số thực tế có thể còn cao hơn.
How Much of Solana's DEX Volume Is Actually Arbitrage?
I have been digging into this question for a while now, and the numbers are pretty wild.
Quick primer: arbitrage on Solana happens in a few different flavors. Atomic arbs execute within a single transaction—> buy low on one… pic.twitter.com/BHqzyrLffE
— Eekeyguy (@0xEekeyguy) December 26, 2025
Tác động tới nhà đầu tư và người dùng nhỏ lẻ
Khi thấy báo cáo volume “khủng” mỗi ngày, nhiều người lầm tưởng nhà đầu tư nhỏ lẻ đang đổ vào Solana.
Thực tế, máy móc đang giao dịch với máy móc. Dù bot giúp tăng thanh khoản và hiệu quả giá, chúng không phản ánh nhu cầu tự nhiên hay niềm tin dài hạn.
Với người dùng phổ thông, điều này mang hai hệ quả: thanh khoản thật mỏng hơn vẻ ngoài, dễ gây biến động mạnh khi có dòng tiền thật; và quá trình hình thành giá bị chi phối bởi tự động hóa, khiến môi trường giao dịch trở nên “khắc nghiệt”.
BTCUSA Insight nhận định: Solana không “giả”, nhưng phần lớn tăng trưởng hiện nay mang tính tổng hợp. Đây là sân chơi của thuật toán, và câu hỏi lớn là liệu người dùng thật có kịp bắt nhịp với các bot hay không.
