Vitalik Buterin vạch lộ trình tăng 1.000 lần công suất Ethereum
Ngày 27/2, đồng sáng lập Vitalik Buterin đã công bố bản lộ trình kỹ thuật mới cho Ethereum, đặt mục tiêu nâng công suất mạng lưới lên gấp 1.000 lần hiện tại mà vẫn giữ được tính phi tập trung.
Tài liệu, được ông gọi không chính thức là “Strawmap”, chia bài toán mở rộng thành ba mảng: thực thi (execution), dữ liệu (data) và trạng thái (state).
Buterin nhấn mạnh đây là mục tiêu dài hạn, không phải cam kết cho năm tới. Mỗi giai đoạn đều phụ thuộc vào việc bước trước đó hoạt động ổn định.
Nâng cấp “Glamsterdam” và bước đi ngắn hạn
Trong ngắn hạn, bản nâng cấp sắp tới mang tên “Glamsterdam” sẽ đóng vai trò then chốt. Điểm nổi bật là cơ chế block-level access lists, cho phép xử lý song song các phần trong một block thay vì tuần tự.
Bên cạnh đó, cải tiến về cơ chế đề xuất block (ePBS) giúp tận dụng hiệu quả hơn mỗi block 12 giây, từ đó tăng số lượng giao dịch mà không làm mất ổn định mạng lưới.
Buterin thừa nhận nếu nhu cầu sử dụng không bùng nổ, Ethereum có thể không cần theo đuổi trọn vẹn mục tiêu 1.000x.
Now, scaling.
There are two buckets here: short-term and long-term.
Short term scaling I've written about elsewhere. Basically:
* Block level access lists (coming in Glamsterdam) allow blocks to be verified in parallel.
* ePBS (coming in Glamsterdam) has many features, of…— vitalik.eth (@VitalikButerin) February 27, 2026
ZK-EVM và lời giải cho “phình to trạng thái”
Về dài hạn, trọng tâm nằm ở ZK-EVM (Zero-Knowledge Ethereum Virtual Machine). Thay vì mỗi validator phải chạy lại toàn bộ giao dịch, họ chỉ cần xác minh bằng chứng mật mã – giúp giảm tải đáng kể tài nguyên.
Theo lộ trình, một nhóm validator nhỏ có thể thử nghiệm từ 2026, mở rộng hơn vào 2027. Điều này có thể nâng trần công suất mà không buộc nhà vận hành node phải đầu tư phần cứng đắt đỏ.
Buterin cũng cảnh báo vấn đề “state growth” – dữ liệu tích lũy lâu dài làm tăng chi phí vận hành node.
Ông đề xuất tách riêng phí gas cho việc tạo trạng thái, phản ánh đúng chi phí lưu trữ dài hạn.
Hiện tại, ETH giao dịch quanh 1.870 USD, nhưng tương lai của Ethereum sẽ phụ thuộc nhiều vào việc các bước nâng cấp này có vận hành trơn tru hay không.
