“Không đá ở sân nhà, chỉ đá ở sân khách”
Tại Conviction 2026 diễn ra ngày 14/8 tại TP.HCM, ông Nguyễn Thành Trung, nhà sáng lập Sky Mavis, cho rằng nhiều doanh nghiệp blockchain do người Việt xây dựng đã thành công ở quốc tế nhưng lại gặp khó khi muốn hoạt động ngay tại Việt Nam.
Sky Mavis từng được định giá gần 3 tỷ USD vào năm 2021, nhưng giống nhiều startup Web3 khác, phần lớn hoạt động và cấu trúc gọi vốn vẫn đặt ở nước ngoài.
Ông Trung chia sẻ:
“SkyMavis có nhiều hoạt động liên quan đến thị trường nước ngoài, cũng như việc gọi vốn, khi nghĩ đến việc hồi hương, làm thế nào để quay lại Việt Nam, luôn có vấn đề đau đáu.”
Theo ông, nếu không có một “sân nhà” đủ thuận lợi về pháp lý, vốn và hạ tầng, doanh nghiệp Việt sẽ khó cạnh tranh lâu dài trên thị trường quốc tế.
Gọi vốn quốc tế vẫn là rào cản lớn
Một khó khăn nổi bật là thành lập doanh nghiệp tại Việt Nam và nhận vốn từ nhà đầu tư nước ngoài trong thời gian ngắn.
Ông Trung dẫn ví dụ hợp đồng SAFE, công cụ gọi vốn phổ biến ở nước ngoài nhưng chưa có khuôn khổ pháp lý tương ứng tại Việt Nam. Doanh nghiệp phải tái cấu trúc từng điều khoản cho phù hợp với luật trong nước, khiến quy trình kéo dài.
Việc chuyển vốn về Việt Nam cũng phải đi qua cơ chế FDI, làm giảm lợi thế về tốc độ.
“Lúc đấy tất cả các lợi thế như tốc độ, cạnh tranh, làm sao để tiếp cận với vốn nhanh chóng, đem tiền về Việt Nam phục vụ cho thị trường, hoặc để trả lương cho kỹ sư ở Việt Nam, là một rào cản rất khó khăn.”
Theo ông, Trung tâm Tài chính Quốc tế (IFC) có thể giúp rút quy trình đầu tư xuống còn khoảng 2–4 tuần nếu được thiết kế phù hợp.
Tài sản trí tuệ cũng cần cơ chế định giá
Rào cản thứ hai là thiếu cơ chế định giá tài sản trí tuệ, như mã nguồn và các tài sản vô hình của doanh nghiệp blockchain.
Theo ông Trung, khi doanh nghiệp muốn đưa các tài sản này về Việt Nam, việc chưa có tiêu chuẩn định giá khiến họ khó sử dụng chúng để tiếp cận vốn hoặc đưa vào sổ sách kế toán.
Ông cho rằng đây cũng là cơ hội để các sàn tài sản mã hóa được cấp phép tại Việt Nam trong tương lai phát triển thêm dịch vụ liên quan đến định giá, quản lý và hỗ trợ tài sản số, tài sản vô hình.
Nếu những nút thắt về gọi vốn và định giá tài sản trí tuệ được tháo gỡ, nhiều doanh nghiệp blockchain Việt có thể có thêm động lực đưa nguồn lực, nhân sự và hoạt động kinh doanh trở lại thị trường trong nước.
